دستگاه تست قند خون (گلوکومتر) و اهمیت پایش روزانه
10 دقیقه برای مطالعه
بر اساس آمارهای جهانی و داخلی، دیابت به یکی از بزرگترین چالش های سلامت عمومی تبدیل شده است. این بیماری زمانی رخ میدهد که بدن نمیتواند به درستی از گلوکز (قند) موجود در خون به عنوان منبع انرژی استفاده کند. اگر قند خون به طور مداوم بالا باشد، به اعصاب، کلیهها، چشمها و عروق خونی آسیب جدی وارد میشود. اما خبر خوب این است که با پایش منظم قند خون در خانه، میتوان این بیماری را به خوبی مدیریت کرد و از عوارض آن پیشگیری نمود. در این مقاله، هر آنچه را که باید درباره دستگاه تست قند خون خانگی (گلوکومتر) بدانید، برایتان گردآوری کردهایم.
دستگاه تست قند خون (گلوکومتر) چیست و چگونه کار میکند؟
گلوکومتر یک دستگاه کوچک قابل حمل است که با استفاده از یک قطره خون کوچک (معمولاً از نوک انگشت)، سطح قند خون را در چند ثانیه اندازهگیری میکند. برای این کار، نوار تست مخصوص داخل دستگاه قرار میگیرد. هنگامی که خون روی نوار تست قرار میگیرد، یک واکنش شیمیایی رخ میدهد و دستگاه با اندازهگیری جریان الکتریکی حاصل از این واکنش، میزان قند خون را محاسبه کرده و روی صفحه نمایش نشان میدهد.
چه کسانی به دستگاه تست قند خون نیاز دارند؟
- بیماران دیابتی نوع ۱ و نوع ۲: این افراد باید به طور روزانه و گاهی چند بار در روز قند خود را چک کنند.
- زنان باردار مبتلا به دیابت بارداری: کنترل دقیق قند خون در دوران بارداری برای سلامت مادر و جنین حیاتی است.
- افرادی که داروهای کورتنی یا برخی داروهای خاص مصرف میکنند.
- افرادی که سابقه خانوادگی دیابت دارند و باید به طور دوره ای غربالگری شوند.
چگونه بهترین دستگاه تست قند خون را انتخاب کنیم؟
انتخاب یک گلوکومتر خوب میتواند تأثیر زیادی بر کیفیت زندگی بیمار داشته باشد. به این فاکتورها دقت کنید:
- حجم خون مورد نیاز (Sample Size): هرچه حجم خون مورد نیاز کمتر باشد، خونگیری راحتتر و درد کمتری دارد. دستگاههای مدرن با کمتر از ۱ میکرولیتر خون کار میکنند.
- سرعت پاسخدهی: دستگاههای خوب نتیجه را در کمتر از ۵ ثانیه نشان میدهند.
- نیاز به کدینگ (Coding): دستگاههای نسل جدید دیگر نیازی به تنظیم کد (Code) برای هر جعبه نوار جدید ندارند و این کار خطای انسانی را کاهش میدهد.
- قیمت نوارهای تست: نوار تست یک قلم مصرفی ماهانه است. قبل از خرید دستگاه، حتماً قیمت نوارهای مخصوص آن را استعلام کنید تا هزینه نگهداری دستگاه برای شما مقرونبهصرفه باشد.
- حافظه و گزارشگیری: دستگاههایی که حداقل ۲۰۰ تا ۵۰۰ نتیجه را ذخیره میکنند و میتوانند میانگین قند خون را در بازههای ۷، ۱۴ و ۳۰ روزه محاسبه کنند، برای پزشک شما بسیار ارزشمند هستند.
روش صحیح تست قند خون
برای گرفتن یک نتیجه دقیق، مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید:
- دستها را با آب گرم و صابون بشویید و کاملاً خشک کنید. هر گونه آلودگی یا باقیمانده شیرینی روی انگشت، عدد قند را به شدت بالا نشان میدهد.
- نوار تست را داخل دستگاه قرار دهید تا دستگاه روشن شود و کد نوار را تشخیص دهد.
- نوک انگشت را با الکل ضدعفونی کنید و اجازه دهید الکل کاملاً تبخیر شود.
- با استفاده از لانست (سوزن مخصوص) یک خراش کوچک در کناره انگشت (نه وسط آن، چون دردناکتر است) ایجاد کنید.
- اولین قطره خون را با پنبه پاک کنید و از قطره دوم خون برای تست استفاده کنید.
- قطره خون را به نوار تست بچسبانید تا خون به داخل نوار مکیده شود.
- پس از چند ثانیه، نتیجه روی صفحه نمایش ظاهر میشود. عدد را در دفترچه ثبت کنید.
نکات مهم در نگهداری از دستگاه و نوارها
- دمای نگهداری: نوارهای تست به دما و رطوبت حساس هستند. آنها را در جای خشک و خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید. هرگز نوارها را در یخچال یا حمام قرار ندهید.
- تاریخ انقضا: هرگز از نوارهای تاریخگذشته استفاده نکنید، زیرا نتیجه کاملاً اشتباه خواهد بود.
- محلول کنترل: برخی دستگاهها همراه با محلول کنترل (Control Solution) عرضه میشوند. ماهی یک بار با این محلول تست کنید تا از دقیق بودن دستگاه مطمئن شوید.
فروشگاه تخصصی شاناطب با گردآوری بهترین برندهای گلوکومتر مانند گلوکومد (Glucomed)، اکسترن (Accu-Chek) و بایونایم (Bionime)، همراه شما در مسیر مدیریت دیابت است تا با خیالی آسوده، سلامتی خود را کنترل کنید.